Orí Kejì
Agbára Ìpinnu Kìí Ṣe Akọni Ìtàn Yìí
Èéṣe tí àwọn tí wọ́n ní ìwà tó fẹsẹ̀ múlẹ̀ fi ń ṣe àṣeyọrí nígbà tí àwọn tó gbára lé ìpinnu lásán ń jìyà?
Lina jẹ́ ẹni ọdún mọ́kàndínlọ́gbọ̀n, akáǹtì tó máa ń rí àṣìṣe kí nọ́ńbà tó parí. Àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀ máa ń mú àwọn tábìlì wọn wá fún un kí wọ́n tó fi ránṣẹ́, ọkọ rẹ̀ sì máa ń pè é ní àwada «Mínísítà Ètò Ìnáwó». Àwọn ohun ìkọ̀wé rẹ̀ wà lórí tábìlì ilé, a tò wọ́n gẹ́gẹ́ bí gígùn wọn; ní ọ̀nà lọ síbi iṣẹ́ ó máa ń ṣe àtúnṣe àyè tó wà láàárín lẹ́tà àwọn àmì ilé ìtajà lọ́kàn rẹ̀. Nígbà tí nǹkan kan bá bàjẹ́ nílé bàbá rẹ̀, òun ni ó máa ń pè lákọ̀ọ́kọ́, Lina sì máa ń dé kí ó tó parí àlàyé ìbàjẹ́ náà.
Nínú dírà tábìlì kan náà ni ìwé àkọsílẹ̀ àtijọ́ kan láti ọjọ́ ilé-ẹ̀kọ́ gíga wà, ó sì ní àwọn àmì kéékèèké tí a fi ìkọ̀wé ṣe ní etí rẹ̀. Nígbà tí ilé bá sùn, ó máa ń ṣí i, á sì fi ìka rẹ̀ rìn lórí àmì kan tó yà ní ọdún kejì rẹ̀, lẹ́yìn náà á ti dírà náà láìsí ariwo. Tí ẹnikẹ́ni bá béèrè ohun tó ń fẹ́ràn, ó máa ń dààmú, lẹ́yìn náà á sọ pé: «Ìtòlẹ́sẹẹsẹ», gbogbo ènìyàn á sì rẹ́rìn-ín àfi òun.
Kì í ṣe pé inú rẹ̀ bà jẹ́; ó ní gbogbo ohun tí àwọn ènìyàn ń sọ pé ó tó. Ṣùgbọ́n ní ọdọọdún ó máa ń sọ fún ara rẹ̀ pé: «Nígbà tí nǹkan gbogbo bá rọ̀, n ó bẹ̀rẹ̀ ohun kan fún ara mi».
Fóònù Lina dún nígbà tí omi ń hó fún oúnjẹ alẹ́. Bàbá rẹ̀ sọ pé: «Firiji ti dúró». Ó béèrè pé kí ó wo ihò iná. Ohùn rẹ̀ padà wá: «Ó ti ṣiṣẹ́! O jẹ́ ẹni tó ṣeé gbẹ́kẹ̀ lé». Láti orí àga, ọkọ rẹ̀ sọ pé: «Mínísítà Ètò Ìnáwó ti di Ilé-iṣẹ́ Ìmúṣẹ àti Àtúnṣe pẹ̀lú». Ó rẹ́rìn-ín, ó sì pa iná náà ní àkókò yẹn. Lẹ́yìn oúnjẹ alẹ́ ó ṣí fóònù rẹ̀ fún ara rẹ̀. Àpò «Àwọn ìpèníjà» wà ní abẹ́ tábìlì owó ilé lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀.
Àyè Kẹfà
Nínú àpò «Àwọn ìpèníjà» ọjọ́ ọgbọ̀n wà fún sísáré, ọjọ́ ọgbọ̀n mìíràn láìsí sùgà, àti ọjọ́ ọgbọ̀n fún kíka ìwé ní ìdajì wákàtí ní alẹ́ kọ̀ọ̀kan. Ní oṣù kọ̀ọ̀kan ó máa ń ṣí tábìlì aláwọ̀, ó sì ń ṣètò ìránnilétí fún òwúrọ̀ kọ̀ọ̀kan. Ọjọ́ márùn-ún àkọ́kọ́ ní àmì márùn-ún. Ní ọjọ́ kẹfà, ó pẹ́ lórí ìròyìn iṣẹ́, ó sì padà dé lẹ́yìn oúnjẹ alẹ́. Ó ṣí ìwé, kò sì ka ìlà kan nínú rẹ̀.
Ó fi ìka rẹ̀ tẹ bọ́tìnì ìparẹ́ ìránnilétí. Ó sọ fún ọkọ rẹ̀ pé: «Mo ti ba oṣù náà jẹ́». Àyè kẹfà funfun ni, àti lórí ìbòjú, ogún àti mẹ́rin àyè funfun mìíràn tí àwọn ọjọ́ wọn kò tíì dé.
Bóyá o mọ ẹ̀tàn yìí: «Mo ti ba oṣù náà jẹ́, n ó bẹ̀rẹ̀ láti ìbẹ̀rẹ̀ oṣù tó ń bọ̀». Fóònù rẹ ń gbọn pẹ̀lú àkókò eré-ìdárayá, o sì ń dúnàádúrà títí tí o fi ń sún un síwájú. Nínú gbọ̀ngàn kan, ẹnì kan ń de bàtà rẹ̀ láìdúnàádúrà. Èéṣe tí o fi ń pa àkókò àwọn ènìyàn mọ́, ṣùgbọ́n tí o fi àkókò tó kéré jùlọ fún ara rẹ sílẹ̀ rọ̀ mọ́ ìtara?
Nígbà tí o bá rí ẹnì kan tó ń ṣe nǹkan ní gbogbo ọjọ́, má ṣe yára fún un ní agbára ìpinnu àrà ọtọ̀ tó máa mú ọ kúrò nínú wíwo ọjọ́ tìrẹ. Ìyàtọ̀ lè wà níwájú rẹ: ó mọ ìgbà tí yóò bẹ̀rẹ̀, ìwọ sì ń retí pé ipò rẹ yóò dára. Ó jókòó sí iṣẹ́ rẹ̀ lẹ́yìn oúnjẹ àárọ̀ rẹ̀, ìwọ sì ń ṣí fóònù rẹ láti mọ ohun tí o máa bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú. Ó yan ibì kan fún rírìn ní alẹ́, ìwọ sì ń fún un ní èyí tó kù, lẹ́yìn náà kò ní kù nǹkan kan. Àwọn ọjọ́ ń kọjá, ó sì ń tun ìṣe kékeré kan ṣe, ìwọ sì ń tun ìpinnu ńlá kan ṣe. Ní òpin oṣù o fi èrè rẹ wé tirẹ̀, o sì ń fojú fo ìyàtọ̀ yìí tí àwọn ọjọ́ ṣe.
Nígbà tí ìkùnà rẹ bá ń tún ara rẹ̀ ṣe, wo ìrísí ọjọ́ rẹ kí o tó wá ìmọ̀ràn mìíràn. Kò sábà jẹ́ pé ìṣòro rẹ ni pé o kò rí ohun tí o máa ṣe: àwọn èrò wà nínú ìwé rẹ, àwọn ètò wà nínú fóònù rẹ, ohun tí ó ṣaláìsí ni ọjọ́ kan tí ó ní ìlànà tó gbé díẹ̀ nínú wọn. O mọ ohun tí o fẹ́, ṣùgbọ́n o kò fún un ní àkókò tí o lè ṣọ́ nígbà tí ìtara bá pòórá.
O lè lá àlá nípa iṣẹ́ tirẹ, ọjọ́ kan tí yóò bọ́ lọ́wọ́ àṣẹ àwọn ẹlòmíràn. Kọ́kọ́ wo ohun tí ìwé iṣẹ́ rẹ ń gbé lé ọ lọ́wọ́: àkókò jíjí, jíjáde, àti bíbẹ̀rẹ̀ iṣẹ́. Nígbà tí alábòójútó bá pòórá, ta ni yóò jí ọ? Bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àkókò kékeré tó máa wà nígbà tí kò sí ẹni tó ń wò ọ́; iṣẹ́ rẹ nílò ìdúróṣinṣin yìí kí ó tó nílò orúkọ àti àmì.
Ayé rẹ ní nílò àwọn ààmì tó dúró ṣinṣin. Ṣe ibi kan fún ìpinnu kọ̀ọ̀kan nínú ọjọ́ rẹ tí o lè padà sí. Fi ààyè kan fún ṣíṣe iṣẹ́ àkọ́kọ́ rẹ ní ìṣẹ́jú mẹ́wàá lẹ́yìn tí o bá dé ọ́fíìsì. Jẹ́ kí gbígbé àwo oúnjẹ alẹ́ kúrò lórí tábìlì jẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ àkókò pẹ̀lú àwọn ènìyàn rẹ, láìsí fóònù. Ṣe àmì kan tó ń sọ fún ọ pé oorun ń bọ̀: pa ìbòjú, kí o sì ṣètò ohun tí o nílò lọ́wọ́ fún òwúrọ̀. Àwọn wọ̀nyí ni àwọn ìdákọ̀ró tó ń gbé ohun tí o so mọ́ wọn. Nígbà tí apá kan ọjọ́ rẹ bá dààmú, o mọ ibi tí o ti lè bẹ̀rẹ̀ lẹ́ẹ̀kan sí i. Ṣùgbọ́n ọjọ́ tí o fi gbogbo àkókò rẹ sílẹ̀ fún ìwà ọkàn, yóò jẹ ọ́ run pẹ̀lú ìbéèrè kan náà: Ṣé kí n bẹ̀rẹ̀ nísinsìnyí? O sì lè dé alẹ́ láìkọjá ìbéèrè náà.
Kì í ṣe pé wọ́n ń kojú ìdẹwò jù. Wọ́n ń kojú rẹ̀ díẹ̀.
Fún ọ̀pọ̀ ọdún, àwòrán tó gbòde nípa agbára ìpinnu ni pé ó dàbí iṣan. Ó máa ń lágbára pẹ̀lú ìdárayá, ó sì máa ń rẹ̀ ẹ́ nígbà tí a bá lò ó.
Onímọ̀ ọkàn Roy Baumeister pe èrò yìí ní «ìrẹ̀wẹ̀sì agbára ìpinnu» ní ọdún 1998, lẹ́yìn náà ó ṣàlàyé rẹ̀ fún àwọn òǹkàwé nínú ìwé kan tó kọ pẹ̀lú oníròyìn John Tierney, tó pe orúkọ rẹ̀ ní Willpower, tí a tẹ̀ jáde ní ọdún 20111: gbogbo ìpinnu tí o bá kọ ìdẹwò nínú rẹ̀ ń ná ohun tí a lè lò díẹ̀ nínú agbára rẹ, agbára yẹn sì ń tán ní òpin ọjọ́.
Àwọn olùwádìí mìíràn gbìyànjú láti tún un dán wò. Nínú àtúnwádìí tí a ti forúkọ sílẹ̀ ṣáájú, tí ọ̀pọ̀ yàrá ìwádìí kópa nínú rẹ̀, kò sí àmì tó ní ìtumọ̀ ìṣirò kankan pẹ̀lú ìlànà tí a lò2. Ìwọ̀n àsìkò yìí, àwọn ipò tó ń fa ìhùwàsí náà, àti bóyá ó wà rárá, ṣì jẹ́ ọ̀rọ̀ ìjiyàn.
Onímọ̀ Wilhelm Hofmann àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀ tọpinpin ìfẹ́-ọkàn ojoojúmọ́ àwọn ènìyàn nínú àpẹẹrẹ ìkẹyìn tó jẹ́ ènìyàn 205, tí wọ́n gbé ẹ̀rọ kékeré kan kiri fún ọ̀sẹ̀ kan, tó ń dún ní ìgbà méje lójoojúmọ́ láìsí ìlànà. Ní ìgbà kọ̀ọ̀kan tó bá dún, wọ́n á kọ sílẹ̀ bóyá wọ́n ní ìfẹ́-ọkàn kan nísinsìnyí tàbí nínú ìdajì wákàtí tó kọjá, lẹ́yìn náà wọ́n á ṣàpèjúwe ìfẹ́-ọkàn náà, ìgbìyànjú láti kọ̀ ọ́, àti ohun tí wọ́n ṣe3.
Àwọn tó ṣe àmì ara wọn gẹ́gẹ́ bí ẹni tó ní ìkóra-ẹni-níjàánu gidigidi kò kọ ìdẹwò ju àwọn yòókù lọ. Ìdẹwò díẹ̀ ni wọ́n kàn ń dojúkọ ní ìbẹ̀rẹ̀.
Àlàyé tó lè ṣeé ṣe: ọ̀pọ̀ nínú wọn ti ṣètò àyíká wọn láìmọ̀ọ́mọ̀, tí ìdẹwò fi jìnnà sí ọ̀nà wọn kí ó tó nílò kíkọ̀. A kò ṣẹ́gun ogun náà pẹ̀lú agbára tó pọ̀ sí i, àfi pé a fagilé e láti ìbẹ̀rẹ̀.
Kíyèsí ìgbà tí Lina ń fo ọjọ́ kan nínú ìpèníjà rẹ̀: lẹ́yìn alẹ́ tí a jí, tàbí ìrìn-àjò, tàbí ọjọ́ gígùn tí kò sí oúnjẹ ọ̀sán. Kí o tó dá agbára ìpinnu rẹ lẹ́jọ́ ní alẹ́, bi ara rẹ pé: Mélòó ni mo sùn lánàá?
Ìdí tó jinlẹ̀ jùlọ ni pé, bíi ọ̀pọ̀ wa, ó máa ń tẹ́tẹ́ lórí ìpinnu ńlá àti ìtara àkọ́kọ́ ní gbogbo ìgbà. Ó sì máa ń tún ìṣe kọ̀ọ̀kan kọ́ láti ìbẹ̀rẹ̀, pẹ̀lú ìṣòro tó pọ̀ jùlọ tó ṣeé ṣe. Ọjọ́ ọgbọ̀n lẹ́ẹ̀kan náà.
Ìṣe kìí béèrè àṣẹ agbára ìpinnu rẹ
Báwo wá ni ìṣe ṣe ń dá sílẹ̀?
Onímọ̀ Wendy Wood ṣàlàyé nínú ìwé rẹ̀ Good Habits, Bad Habits (2019) pé ìṣe jẹ́ ìhùwàsí tó so mọ́ àmì tó dúró ṣinṣin nínú àyíká, bóyá ibì kan, àkókò kan tàbí ohùn kan. Ìsopọ̀ yìí máa ń tún ara rẹ̀ ṣe títí àmì náà yóò fi pe ìṣe náà tààrà, láìsí ìdádúró tó ṣí ilẹ̀kùn dúnàádúrà sílẹ̀4.
Ẹni tó kọ́ ìṣe rẹ̀ lórí ìsopọ̀ yìí máa ń bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìsapá tó kéré pupọ̀. Kì í ṣe pé kò nílò ìsapá rárá: ọjọ́ àárẹ̀, ìdẹwò tó lágbára ju bí ó ṣe máa ń rí lọ, tàbí ìrìn-àjò tó dààmú àkọsílẹ̀ ọjọ́, gbogbo wọn lè mú dúnàádúrà padà wá nígbà mìíràn. Ṣùgbọ́n wọ́n máa ń mú un padà gẹ́gẹ́ bí ohun àìbọ̀sẹ̀, kì í ṣe ní gbogbo alẹ́.
Èyí ni àwọn onímọ̀ Brian Galla àti Angela Duckworth rí nínú àwọn ìwádìí tó tẹ̀lé e: apá tó pọ̀ nínú ohun tó dà bí ìkóra-ẹni-níjàánu tó ga ni, lóòótọ́, àwọn ìṣe rere tí a ti kọ́ tẹ́lẹ̀5.
Ọjọ́ mélòó ni ó gbà láti fi ìṣe kan fìdí múlẹ̀?
Nọ́ńbà tó gbajúmọ̀ náà «ọjọ́ 21» kò ní ìpìlẹ̀ ìmọ̀ tó ṣeé gbẹ́kẹ̀ lé. Ìwádìí tó péye ju èyí lọ tọpinpin 96 ènìyàn tí wọ́n yan ìhùwàsí kékeré kan láti máa ṣe lójoojúmọ́ fún ọ̀sẹ̀ méjìlá, ó sì wọn ìgbà tí ìhùwàsí náà sún mọ́ ìgbà tí a ó máa ṣe é láìronú.
Nínú ìsọfúnni láti ọ̀dọ̀ 39 àwọn olùkópa tí àwòṣe náà bá mu dáadáa, àárín àkókò tí a ṣírò láti sún mọ́ òkè ìhùwàsí tí a ń ṣe láìronú jẹ́ ọjọ́ 66; ìyẹn ni pé ìdajì àwọn ìṣirò wà ní ìsàlẹ̀ rẹ̀, ìdajì sì wà lókè. Àwọn ìṣirò náà wà láàárín ọjọ́ 18 àti 254. Àwòṣe náà wọn àsìkò tí a ó fi dé ìdá 95% òkè ìhùwàsí tí ń ṣẹlẹ̀ láìronú, kì í ṣe ìṣe tí a ti parí ní ọjọ́ kan pàtó. Àwọn ìṣirò wọ̀nyí ti tẹ ìlà náà kọjá àwọn ọ̀sẹ̀ ìtọpinpin, kì í ṣe ọjọ́ tí a ṣàkíyèsí gangan6.
Àṣà tó ń gbé ọ
Òǹkọ̀wé Mason Currey kó ọjọ́ àṣà àwọn òǹkọ̀wé, ošere àti onímọ̀ sáyẹ́nsì ju 160 lọ jọ nínú ìwé rẹ̀ Daily Rituals7. Àṣà wọn yàtọ̀ síra débi pé ó lòdì sí ara wọn. Ṣùgbọ́n ọ̀pọ̀ nínú wọn gbà lórí ohun kan: ọjọ́ kan ní àwòrán tí kò yí padà.
Kò sì dandan kí ọjọ́ rẹ dàbí tiwọn. Yan àwòrán tó bá àkókò rẹ àti ohun tí o lè ṣe mu.
Àbájáde rẹ̀ kò kàn wà nínú ṣíṣe nǹkan. Nínú àwọn ìwádìí tí àwọn olùwádìí Samantha Heintzelman àti Laura King ṣe, àwọn tó ń gbé ọjọ́ tó ní ìlànà pọ̀ sí i máa ń nímọ̀lára pé ìgbé ayé wọn ní ìtumọ̀ jùlọ8. Àṣà kìí ṣe ìfipamọ́ àkókò nìkan. Ó ń fún ọjọ́ ní àwòrán.
Àwọn ohun èlò ìbánisọ̀rọ̀ àwùjọ náà jẹ́ àṣà pẹ̀lú. A máa ń ṣí ohun èlò náà nígbà tí a bá wà nínú ìlà àti kí a tó sùn, láìsí ìpinnu kankan. Ó ń gbé wa lóòótọ́, ṣùgbọ́n sí ibi tí òun fúnra rẹ̀ fẹ́. A ó padà sí èyí ní orí 13, lẹ́yìn náà ní orí 18.
Ìdákọ̀ró Tó Dúró Gbọingbọin
Tí ìṣe bá nílò àmì tó dúró ṣinṣin kì í ṣe ìpinnu tuntun ní gbogbo ìgbà, wá àmì kan tó ń tún ara rẹ̀ ṣe nínú ọjọ́ rẹ tẹ́lẹ̀, tí ó rọrùn láti kíyèsí.
Ó lè jẹ́ kọfí àárọ̀, tàbí dídé rẹ síbi iṣẹ́ tàbí ilé-ẹ̀kọ́, tàbí padà dé ilé, tàbí òpin oúnjẹ alẹ́, tàbí ìmúrasílẹ̀ rẹ fún sísùn. Yan àkókò tí o mọ̀ nígbà tí ó bá dé, kí o sì so ìṣe kan náà mọ́ ọn lẹ́ẹ̀kan sí i àti lẹ́ẹ̀kan sí i; nígbà náà o kò ní láti máa ṣe àkọsílẹ̀ àkókò rẹ̀ lójoojúmọ́.
Lina pinnu láti fi ìpèníjà ọjọ́ ọgbọ̀n sílẹ̀, kí ó sì gbìyànjú ìṣe kan tí kò ní gba ju ìṣẹ́jú méjì lọ: ní alẹ́ kọ̀ọ̀kan lẹ́yìn oúnjẹ alẹ́, yóò kọ ìlà kan ṣoṣo nípa ohun tó dára jùlọ tó ṣẹlẹ̀ sí i nínú ọjọ́ rẹ̀. Ó yan ìwé kékeré tuntun fún ìdí yìí, ó sì dá ìwé ilé-ẹ̀kọ́ gíga padà sí inú dírà. Ní alẹ́ àkọ́kọ́ ó kó àwọn àwo kúrò, ó sì jókòó lórí àga. Ìwé náà wà nínú yàrá iṣẹ́, lẹ́yìn àwọn ìtòjọ tí a tò dáadáa tí kò yẹ kí a dààmú. Ó sọ fún ọkọ rẹ̀ pé: «Lẹ́yìn tí mo bá parí ní ibi ìdáná», alẹ́ sì kọjá láìsí ìlà kan. Ní òwúrọ̀ ó ṣí ojú ìwé òfo lórí tábìlì rẹ̀, ó sì fẹ́rẹ̀ sún gbogbo ìbẹ̀rẹ̀ náà dé oṣù tó ń bọ̀. Ọkọ rẹ̀ kọjá, ó gbé ife rẹ̀: «Níbo ni o máa kọ ìlà rẹ sí?». Ó sọ pé: «Níhìn-ín». Ó wo ọ̀nà gbọ̀ngàn, sí ibi tí ó jókòó sí lórí àga ní gbogbo alẹ́ lẹ́yìn oúnjẹ alẹ́. Ó gbé ìwé àti ìkọ̀wé lọ síbẹ̀, ó sì fi wọ́n sí ibi tí ó ń jókòó sí.
Ìgbà tí o lè lò ó: Nígbà tí o bá bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìtara, tí o sì ń retí oṣù tuntun àkọ́kọ́ nígbàkúgbà tí ọjọ́ kan bá já mọ́ ọ lọ́wọ́. Àkókò tí a nílò: ìṣẹ́jú méjì fún iṣẹ́ ojoojúmọ́, àti ọ̀sẹ̀ kan láti kíyèsí ohun tó ń dí i lọ́wọ́.
- Yan ìṣe kékeré gan-an: kéré ju bí o ṣe rò pé ó tó lọ. Ife omi kan, ojú ìwé méjì nínú ìwé kan, ìdárayá nína-ara mẹ́wàá.
- So ó mọ́ ìdákọ̀ró kan tó ṣe kedere: «Lẹ́yìn kọfí àárọ̀, n ó ka ojú-ewé méjì», kì í ṣe «N ó ka púpọ̀ sí i».
- Fìdí ọ̀kan múlẹ̀ kí o tó fi òmíràn kún un: nígbà tí ibi rẹ̀ bá dúró nínú ọjọ́ rẹ, so ìṣe kejì mọ́ ìdákọ̀ró mìíràn.
Bí o bá ṣubú: kọ ìlà náà ní ìdákọ̀ró tó tẹ̀lé e; má ṣe dúró de oṣù tuntun, kí o sì yẹ̀ ẹ́ wò bóyá ìwé náà ṣì wà ní ibi rẹ̀.
Ní alẹ́ tó tẹ̀lé e, Lina rí ìwé náà ní ibi tó ti máa ń jókòó. Ó kọ ìlà kan ṣoṣo nípa ohun tó dára jùlọ nínú ọjọ́ rẹ̀: bàbá mi pe nípa àbùkù tuntun, a sì rẹ́rìn-ín lórí «Ilé-iṣẹ́ Ìmúṣẹ àti Àtúnṣe». Ọkọ rẹ̀ bi í pé: «Ìyẹn ni gbogbo rẹ̀?». Ó sọ pé: «Èyí ni mo máa lè tún ṣe lọ́la».
Ní alẹ́ kan tí wọ́n jáde, wọ́n padà pẹ́, kò sì sí oúnjẹ alẹ́ tàbí ìlà kankan. Ní òwúrọ̀ ó sọ pé: «Àwa ti padà sí ọjọ́ kẹfà». Ó ṣí ojú ìwé tó ṣáájú. Àkọsílẹ̀ kan wà níbẹ̀, kì í ṣe àdéhùn tí ó máa ń béèrè ọgbọ̀n ọjọ́ kíkún lọ́wọ́ rẹ̀. Ó ka «Bí o bá ṣubú», ó sì kọ lẹ́yìn oúnjẹ alẹ́ tó tẹ̀lé e láìpa ọjọ́ tí ó ti fò kọjá rẹ̀ rẹ́. Nígbà tí ọkọ rẹ̀ na ọwọ́ láti tò ìwé náà, ó sọ pé: «Fi sílẹ̀ síbí».
Ọjọ́ kẹfà kọjá ní àkókò yìí, lẹ́yìn náà ọjọ́ keje, lẹ́yìn náà ìyókù oṣù, kò sì ju ọjọ́ méjì lọ tó sọnù. Ní òpin oṣù ó ka àwọn ìlà, lẹ́yìn náà ó tẹ̀ ìkọ̀wé rẹ̀ ó sì yà àmì kékeré kan ní etí ìwé, àmì àkọ́kọ́ tó yà láti ọdún púpọ̀, tó le ju àwọn àmì ìwé ilé-ẹ̀kọ́ gíga rẹ̀ lọ. Kò sí ẹni tó béèrè rẹ̀ lọ́wọ́ rẹ̀. Ní òwúrọ̀ ọkọ rẹ̀ rí àmì náà, ó sì bi í pé: «Ìwọ ni o yà á?». Ó sọ pé: «Àwòrán lásán ni», ó sì ti ìwé náà pa.
Ìṣẹ́jú Méjì Àkọ́kọ́
Kí o tó bẹ̀rẹ̀ ìpèníjà tuntun, ìbéèrè kan ṣoṣo: ìpèníjà wo ni o bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìtara ní ọdún yìí, ọjọ́ wo ni o sì dúró?
Lẹ́yìn náà eré kan tí kò ní gba ju ìṣẹ́jú méjì lọ: mú ẹ̀dà tó kéré jùlọ tó ṣeé ṣe nínú àfojúsùn náà, kí o sì so ó mọ́ àmì kan tó ń tún ara rẹ̀ ṣe nínú ọjọ́ rẹ lójoojúmọ́. Kí o sì kọ ìlà náà: «Lẹ́yìn …, n ó ṣe …».
Lẹ́yìn ọ̀sẹ̀ kan, padà sí ìlà yìí kí o sì bi ara rẹ pé: ìgbà mélòó ni àmì náà dé tí ìṣe náà kò dé? Kí ló sì ń ṣẹlẹ̀ nígbà yẹn?
O kò nílò ìtara tó pọ̀ sí i. O nílò iṣẹ́ kékeré kan, àti àmì tó dúró ṣinṣin.
Àwọn Ìtọ́kasí (8)
- 1Baumeister, R. F., & Tierney, J. (2011). Willpower: Rediscovering the Greatest Human Strength. Penguin Press.
- 2Hagger, M. S., Chatzisarantis, N. L. D., et al. (2016). A multilab preregistered replication of the ego-depletion effect. Perspectives on Psychological Science, 11(4), 546–573. https://doi.org/10.1177/1745691616652873
- 3Hofmann, W., Baumeister, R. F., Förster, G., & Vohs, K. D. (2012). Everyday temptations: An experience sampling study of desire, conflict, and self-control. Journal of Personality and Social Psychology, 102(6), 1318–1335.
- 4Wood, W. (2019). Good Habits, Bad Habits: The Science of Making Positive Changes That Stick. Farrar, Straus and Giroux.
- 5Galla, B. M., & Duckworth, A. L. (2015). More than resisting temptation: Beneficial habits mediate the relationship between self-control and positive life outcomes. Journal of Personality and Social Psychology, 109(3), 508–525.
- 6Lally, P., van Jaarsveld, C. H. M., Potts, H. W. W., & Wardle, J. (2010). How are habits formed: Modelling habit formation in the real world. European Journal of Social Psychology, 40(6), 998–1009.
- 7Currey, M. (2013). Daily Rituals: How Artists Work. Knopf.
- 8Heintzelman, S. J., & King, L. A. (2019). Routines and meaning in life. Personality and Social Psychology Bulletin, 45(5), 688–699.